Bugun...



Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sisteminde Geçim Sıkıntısını Artıyor

Türkiye’de ikinci yılını dolduran Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’nde ekonomi ağır kayıplar yaşıyor. İşsizlikteki yükseliş ve milli gelirdeki düşüş endişe yaratıyor. Yabancı yatırımcının Türkiye’ye bakışı kötüleşiyor.

facebook-paylas
Tarih: 10-07-2020 09:21

Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sisteminde Geçim Sıkıntısını Artıyor

Türkiye’de parlamenter sistemin yerine uygulanmaya başlanan Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi ikinci yılını doldurdu. Geçen iki yılda yürütmeden yargıya, dış politikadan Saray harcamalarına kadar, başkanlık sistemine ilişkin pek çok tartışma gündeme geldi. Ancak bu iki yılda en ağır tahribat ekonomide kendini gösterdi. İşsizlik ve bütçe açığı tarihi seviyelere ulaştı.  Milli gelirdeki kayıp ise 125 milyar doları aştı. DW Türkçe’ye konuşan ekonomistlere göre, ekonominin tek bir merkezden yönetilmesi sorunları artırıyor.

 

Küresel ve bölgesel gelişmeler etkiledi

 

Ekonomide istikrar, büyüme ve yatırım vaat ederek uygulamaya konan Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi,  aradan geçen iki yılda beklentileri karşılamaktan çok uzak bir görüntü çiziyor. Ekonomide birbiri ardına yaşanan olumsuz gelişmeler, Türkiye’yi dünya liginde geriye düşürüyor. Rahip Brunson krizi, ABD-İran gerilimi, AB ile bozulan ilişkiler ve son olarak Covid-19 pandemisi gibi nedenlerin etkisi ile bozulan ekonomik görünüm, toplumda geleceğe dair endişeleri de artırıyor. Özel sektörün yüz milyarlarca dolara ulaşan dış borcu ise yeni yatırımların önünü kesiyor. Hükümet, ekonomiyi canlandırmak için son iki  yılda sekiz ayrı destek paketi açıklasa da, hane halkı gelirlerindeki düşüş sürüyor.

 

Birçok alanda rekor seviyeler

 

Yine dolar kurundan enflasyona, işsizlikten bütçe açığına kadar pek çok makro ve mikro göstergede oluşan olumsuz tablo dikkat çekiyor. Yeni sisteme geçilen Temmuz 2018’de ortalama 4,73 TL’den işlem gören dolar kuru, küresel gelişmeler ve Türkiye ekonomisindeki bozulmanın da etkisi ile bugün 6,85 seviyelerinde işlem görüyor.

 

Merkez Bankası’nın faizlerini hızla düşürmesi ile yüzde 24’ten yüzde 12’ye gerileyen enflasyon ise, yeniden yükselişte. Temmuz 2018’de yüzde 12,15 olan enflasyon, son verilere göre yüzde 12, 6 seviyesinde. Milyonlarca insanı etkileyen işsizlik ise tarihi seviyelere çıkmış durumda. Temmuz 2018’de yüzde 10,1 olan işsizlik oranı, yüzde 13’e çıktı ve işsiz sayısı 4 milyona dayandı. Yükselişin süreceği öngörülüyor.

 

Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi'ndeki kamu harcamaları da rekor düzeye geldi. Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından son açıklanan Mayıs ayı bütçe gerçekleşmelerine göre,  Mayıs ayında bütçe açığı 17,3 milyar dolara ulaştı. Ocak-Mayıs 2020 dönemindeki toplam bütçe açığı ise 90 milyar TL’yi aşmış durumda.

 

Ekonomideki kötü gidiş, milli geliri de eritiyor. 2018 ilk çeyrekte 883,9 milyar dolar olan gayri safi yurtiçi hasıla (GSYH), 2020’nin ilk çeyreğinde 758 milyar dolara kadar geriledi. Başkanlık sistemi döneminde, Türkiye ekonomisinde yaşanan sorunlar, yabancı yatırımcıların Türkiye’ye bakışını da olumsuz etkiliyor. Temmuz 2020 itibariyle Türkiye’nin "kredi risk primi",  gelişmekte olan ülkeler içerisinde ilk sıralarda yer alıyor.

 

"Geçim sıkıntısı artıyor"

 

Ekonomistlere göre, son iki yılın ekonomi politikaları, sorunları çözmekten uzak. Yeditepe Üniversitesi Ticaret Bilimleri Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Veysel Ulusoy'a göre, son birkaç yılda milli gelirde yaşanan erime ailelerin geçim sıkıntısını artırırken, yaşam koşullarını da zorlaştırmış durumda. Türkiye’nin parlamenter sistemden başkanlık sistemine geçişin maliyetini yaşadığını ifade eden Ulusoy, "Ekonomide uygulanan politikaların ve denetimsizliğin etkileri de bu tabloda var" diyor.

 

Prof. Ulusoy, özellikle son dönemdeki genç işsiz sayısındaki artışa dikkat çekiyor. Gençler arasındaki işsizliğin yüzde 40’lara varan düzeye gelmesinin Türkiye’nin yakın geleceği açısından alarm verdiğini dile getiren Prof. Ulusoy, "Son 15 yılda dış borca dayalı kalkınma ve büyümenin, ithalata dayalı bir yapının kurulması Türkiye’de yalancı bir zenginlik yarattı. Ancak son iki yıldaki gelişimeler ile birlikte ekonomi tam bir darboğazın içine düştü" diye konuşuyor.

 

Ekonomi kurumlarına güven zayıfladı        

 

Bu dönemde yalnızca ekonomik veriler değil, ekonomiyi düzenleyen kurumlarda da bozulma gözlemleniyor. Merkez Bankası, Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), Sayıştay, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) gibi ekonomiyi düzenleyen kurumların bağımsızlığı başkanlık sisteminde "tartışmalı" hale gelmiş durumda. İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) İşletme Mühendisliği Öğretim Üyesi Prof. Öner Günçavdı’ya göre, iktidarın hedefleri ile toplumun beklentilerinin farklı olması, ekonomi yönetimini zorlaştırıyor. Başkanlık sistemine geçişte iktidarın topluma refah ve istikrar vaat ettiğini hatırlatan Günçavdı, aradan geçen zamanda bu vaatlerinin tam tersinin yaşandığı görüşünde.

 

"Cumhurbaşkanlığı  sistemi kurumsallaşamıyor"

 

Başkanlık sisteminin şu anda çok ciddi bir ekonomik problemle karşı karşıya olduğunu vurgulayan Prof. Günçavdı, "Ekonomideki birçok rakama baktığımızda, söylendiği gibi ekonominin uçuşa geçtiğini değil, inişe geçtiğini görüyoruz" diyor.

 

Türkiye'nin son yıllarda inşaat ve hizmet sektörlerine ağırlık vererek ‘sanayisizleşme’ politikası ile hareket ettiğini anlatan Günçavdı’ya göre, Erdoğan’ın tek adam olarak yönettiği sistemin kurumsallaşamıyor oluşu da ekonomi üzerindeki baskıyı artıran nedenlerden biri.

 

Günçavdı, "Şu anda tercih edilen kurumsal yapının önceliği, ticari sermayenin ihtiyaçlarını karşılamaktan geçiyor" diyor.

 

Ekonomiste göre, Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi başta işsizler olmak üzere ekonomideki sorunlardan en ağır biçimde etkilenen kesimlere dönük projeler hayata geçirmedikçe kriz ortamı derinleşmeye devam edecek.







FACEBOOK YORUM
Yorum

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER ÇEVRE-YAŞAM Haberleri

YAZARLAR
ÇOK OKUNAN HABERLER
  • BUGÜN
  • BU HAFTA
  • BU AY
SON YORUMLANANLAR
HABER ARŞİVİ
HAVA DURUMU
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Başakşehir FK 34 20 5 9 65 34 69 +31
2 Trabzonspor 34 18 5 11 76 42 65 +34
3 Beşiktaş 34 19 10 5 59 40 62 +19
4 Sivasspor 34 17 8 9 55 38 60 +17
5 Alanyaspor 34 16 9 9 61 37 57 +24
6 Galatasaray 34 15 8 11 55 37 56 +18
7 Fenerbahçe 34 15 11 8 58 46 53 +12
8 Gaziantep FK 34 11 10 13 49 50 46 -1
9 Antalyaspor 34 11 11 12 41 52 45 -11
10 Kasımpaşa 34 12 15 7 53 58 43 -5
11 Göztepe 34 11 14 9 44 49 42 -5
12 Gençlerbirliği 34 9 16 9 39 56 36 -17
13 Konyaspor 34 8 14 12 36 52 36 -16
14 Denizlispor 34 9 17 8 31 48 35 -17
15 Çaykur Rizespor 34 10 19 5 38 57 35 -19
16 Yeni Malatyaspor 34 8 18 8 44 51 32 -7
17 Kayserispor 34 8 18 8 40 72 32 -32
18 MKE Ankaragücü 34 7 16 11 31 56 32 -25
Takım O G M B A Y P AV
1 Hatayspor 34 19 6 9 48 28 66 +20
2 BB Erzurumspor 34 18 8 8 42 26 62 +16
3 Adana Demirspor 34 17 7 10 71 43 61 +28
4 Akhisarspor 34 16 9 9 46 39 57 +7
5 Fatih Karagümrük 34 15 8 11 53 39 56 +14
6 Bursaspor 34 17 9 8 49 41 56 +8
7 Altay 34 14 8 12 48 37 54 +11
8 Keçiörengücü 34 13 10 11 33 28 50 +5
9 Ümraniyespor 34 12 14 8 48 51 44 -3
10 Menemenspor 34 11 12 11 42 46 44 -4
11 Giresunspor 34 12 14 8 39 47 44 -8
12 İstanbulspor 34 9 12 13 45 43 40 +2
13 Balıkesirspor 34 9 14 11 36 48 38 -12
14 Altınordu 34 8 13 13 37 44 37 -7
15 Boluspor 34 6 13 15 30 41 33 -11
16 Osmanlıspor FK 34 8 17 9 41 56 30 -15
17 Adanaspor 34 3 19 12 30 55 21 -25
18 Eskişehirspor 34 7 21 6 34 60 12 -26
Takım O G M B A Y P AV
1 Samsunspor 28 23 1 4 64 11 73 +53
2 Manisa FK 28 19 3 6 79 31 63 +48
3 Hekimoğlu Trabzon 28 17 7 4 51 34 55 +17
4 Sancaktepe FK 28 16 8 4 51 23 52 +28
5 İnegölspor 28 13 9 6 41 30 45 +11
6 Afjet Afyonspor 28 13 11 4 47 30 43 +17
7 Tarsus İdman Yurdu 28 14 13 1 45 39 43 +6
8 Pendikspor 28 11 10 7 40 39 40 +1
9 Sarıyer 28 11 10 7 34 33 40 +1
10 Zonguldak Kömürspor 28 9 10 9 35 37 36 -2
11 Çorum FK 28 11 14 3 36 42 36 -6
12 Hacettepe Spor 28 11 15 2 37 48 35 -11
13 1922 Konyaspor 28 9 13 6 38 45 33 -7
14 Kırklarelispor 28 8 11 9 25 41 33 -16
15 Başkent Akademi FK 28 9 15 4 37 41 31 -4
16 Amed Sportif 28 7 14 7 28 46 28 -18
17 Gümüşhanespor 28 7 17 4 31 57 25 -26
18 Şanlıurfaspor 28 0 27 1 10 102 14 -92
Takım O G M B A Y P AV
1 Serik Belediyespor 28 16 5 7 49 24 55 +25
2 24Erzincanspor 28 14 4 10 47 22 52 +25
3 68 Aksaray Belediyespor 28 14 6 8 43 27 50 +16
4 1928 Bucaspor 28 14 7 7 47 34 49 +13
5 Artvin Hopaspor 28 12 5 11 38 21 47 +17
6 Düzcespor 28 12 6 10 32 18 46 +14
7 Karaköprü Belediyespor 28 10 6 12 25 22 42 +3
8 Çatalcaspor 28 9 5 14 39 28 41 +11
9 Silivrispor 28 8 6 14 37 31 38 +6
10 Sultanbeyli Bld. 28 9 8 11 33 27 38 +6
11 Kızılcabölükspor 28 8 8 12 39 37 36 +2
12 Yomraspor 28 9 10 9 28 30 36 -2
13 52 Orduspor FK 28 7 7 14 21 20 35 +1
14 Çankaya FK 28 9 12 7 33 37 34 -4
15 Şile Yıldızspor 28 6 11 11 23 30 29 -7
16 Erzin Spor Kulübü 28 6 12 10 27 34 28 -7
17 Tokatspor 28 1 23 4 16 66 7 -50
18 Manisaspor 28 1 24 3 16 85 0 -69
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 26/07/2020 Kasımpaşa 3 - 2 Başakşehir FK
 25/07/2020 Göztepe 3 - 1 Sivasspor
 25/07/2020 Kayserispor 1 - 2 Trabzonspor
 25/07/2020 Konyaspor 2 - 3 Alanyaspor
 25/07/2020 Denizlispor 0 - 1 MKE Ankaragücü
 25/07/2020 Gençlerbirliği 0 - 3 Beşiktaş
 25/07/2020 Yeni Malatyaspor 0 - 1 Gaziantep FK
 25/07/2020 Fenerbahçe 3 - 1 Çaykur Rizespor
 24/07/2020 Antalyaspor 2 - 2 Galatasaray
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 19/07/2020 Osmanlıspor FK 4 - 3 Balıkesirspor
 19/07/2020 Eskişehirspor 0 - 3 Boluspor
 18/07/2020 Adana Demirspor 3 - 0 İstanbulspor
 18/07/2020 Hatayspor 3 - 1 Bursaspor
 18/07/2020 Akhisarspor 3 - 4 Ankara Keçiörengücü
 18/07/2020 Giresunspor 1 - 2 Altay
 18/07/2020 BB Erzurumspor 4 - 1 Ümraniyespor
 18/07/2020 Fatih Karagümrük 3 - 0 Adanaspor
 17/07/2020 Menemenspor 1 - 1 Altınordu
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 18/03/2020 Van Spor 2 - 1 Ergene Velimeşe
 15/03/2020 Bodrumspor 0 - 1 Bandırmaspor
 15/03/2020 Kardemir Karabükspor 0 - 1 Niğde Anadolu FK
 15/03/2020 Ergene Velimeşe 0 - 3 Tuzlaspor
 15/03/2020 Van Spor 0 - 1 Sakaryaspor
 15/03/2020 Sivas Belediyespor 0 - 3 Kastamonuspor
 15/03/2020 Kahramanmaraşspor 0 - 1 Kırşehir Belediyespor
 15/03/2020 Uşak Spor 3 - 0 Elazığspor
 14/03/2020 Etimesgut Belediyespor 1 - 2 Eyüpspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 18/03/2020 Artvin Hopaspor 0 - 1 Sultanbeyli Bld.
 18/03/2020 Yomraspor 1 - 0 Serik Belediyespor
 15/03/2020 Kızılcabölükspor 1 - 0 Erzin Spor
 15/03/2020 Manisaspor 0 - 4 68 Aksaray Belediyespor
 15/03/2020 Serik Belediyespor 0 - 0 Düzcespor
 15/03/2020 Sultanbeyli Bld. 2 - 2 Silivrispor
 15/03/2020 Çatalcaspor 1 - 1 24Erzincanspor
 15/03/2020 Tokatspor 1 - 2 1928 Bucaspor
 15/03/2020 Artvin Hopaspor 2 - 1 Çankaya FK
resmi ilanlar

Web sitemize nasıl ulaştınız?


GÜNLÜK BURÇ
nöbetçi eczaneler
HABER ARA
Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
YUKARI YUKARI