Bugun...



Türkiye 'İslami Finansın' Merkezi Haline Gelebilir mi?

Hükümet girişimlerde bulunsa da, Türkiye’de vatandaşlar faizsiz finans sistemine sıcak bakmıyor. İslami finans alanında yabancı yatırımcı çekmek için ise şeffaf ve uluslararası standartlarda bir sistem kurmak gerekiyor.

facebook-paylas
Tarih: 24-06-2020 08:59

Türkiye 'İslami Finansın' Merkezi Haline Gelebilir mi?

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın başlattığı “İslami iktisat” tartışması, Diyanet İşleri Başkanlığı’nın attığı adım ile farklı bir boyu kazandı. Kamudaki tüm maaşların faizsiz bankacılık yapan İslami finans kurumları üzerinden ödenip ödenmeyeceği tartışma konusu olurken, Türkiye’nin bu alanda dünyanın önde gelen ülkelerinden biri olma hedefi de dikkat çekiyor. Ancak Türkiye’de katılım bankalarının 35 yıldan fazla bir süredir faaliyet göstermesine rağmen, vatandaşlar toplam mevduatlarının yalnızca yüzde 5’ini faiz vermeyen kurumlara yatırmış durumda.

 

Peki Türkiye, dünyanın önde gelen ‘İslami finans’ merkezlerinden biri olabilir mi?

 

Uzmanlara göre, hükümet bu konuda girişimlerde bulunsa da, Türkiye’de vatandaşlar faizsiz finans sistemine sıcak bakmıyor. İslami finans alanında yabancı yatırımcı çekmek için ise şeffaf ve uluslararası standartlarda bir sistem kurmak gerekiyor.

 

“Faizsiz finansın merkezi olacağız”

 

Geçen günlerde Uluslararası İslam Ekonomisi ve Finansı Konferansı’nda konuşan Cumhurbaşkanı Erdoğan, “İslam iktisadı, krizden çıkışın anahtarıdır” açıklaması yapmıştı. Hazine Bakanı Berat Albayrak ise hedeflerinin Türkiye’yi faizsiz finansın merkezi haline getirmek olduğunu söylemişti. Hükümetin ‘İslami finans’ çağrısına ilk yanıt Diyanet İşleri Başkanlığı’ndan geldi. Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından dün yapılan açıklamada, kuruma bağlı çalışan yaklaşık 150 bin din görevlisinin maaşlarını faizsiz finans kurumları aracılığıyla almaya başlayacağı belirtildi.

 

Diyanet: Amacımız faizle mücadele

 

Konuya ilişkin bir açıklama yapan Diyanet İşleri Başkanlığı Yönetim Hizmetleri Genel Müdürü Mehmet Bilgin, başkanlığın merkez yerleşkesinde bulunan yaklaşık 1750 personelin maaşlarını haziran ayı itibariyle faizsiz finans kurumu aracılığıyla aldığını söyledi. Amaçlarının faizle mücadele kapsamında faizsiz sistemi desteklemek olduğunu vurgulayan Bilgin, “İnşallah çok güzel bir başlangıç olacak. Bu uygulama diğer kurumlar için de örnek teşkil edebilir” dedi.

 

Küresel finansın yalnızca yüzde 1’i

 

Ekonomi literatüründe ‘faizsiz bankacılık’ veya ‘katılım bankacılığı’ olarak tanımlanan İslami finans kavramı, mali işlemlerin ve bankacılık operasyonlarının İslami şeriat kurallarına uygun olarak gerçekleştirilmesi anlamına geliyor. Bu tür finansal kurumlarda kredi alırken veya kredi verirken faiz uygulaması yapılmıyor. İslami finans piyasasında 2008 krizini tetikleyen türev ürünler gibi spekülasyona açık finansal araçlar da kullanılmıyor.  Bugün itibariyle yaklaşık 60 ülkede İslami finans araçları kullanılıyor. Küresel finans sisteminin yüzde 1’ini oluşturan İslami finans pazarının büyüklüğü yaklaşık olarak 2,2 trilyon dolar.

 

"Sloganvari söylemler ile sorunun üstü örtülüyor”

 

Uzmanlara göre, Türkiye ekonomisindeki sorunları ‘İslami finans’ ile çözmek mümkün gözükmüyor.İslami ekonomik kuralların küresel ekonomide geçerliliğinin olmadığını dile getiren uzmanlar “Krizden çıkmak için İslam ekonomisinin kurallarını uygulama iddiası gerçekçi değil. Emek piyasasının işlemediği, reel üretimde dar boğazların yaşandığı, dış borca muhtaç olunan bir ortamda kâr payına dayalı bir sürecin krizi sona erdirmesi akıl kârı bir yaklaşım değil” diye konuşuyor.

 

Hükümetin başlattığı ‘İslami finans’ tartışmasının ekonomideki sorunların üzerini örtme amacı taşıdığına dair eleştiriler de var. Hükümetin her hafta ‘sloganvari’ yaklaşımlarla ekonomideki sorunlar ile ilgisiz çözüm paketleri açıkladığını dile getiren ekonomi umanları, “Sürekli farklı farklı kavramların pişirilmesi en çok da işsizlikle mücadeleye ve enflasyona zarar veriyor” diyor. 

 

Türkiye’deki payı yüzde 5

 

Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Fitch Ratings verilerine göre, faizsiz bankacılık alanında dünyanın en büyük ülkeleri Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Katar, Kuveyt ve Umman. Bu ülkeleri Bahreyn, Malezya ve Endonezya takip ediyor.

 

Suudi Arabistan’da toplam finans sektörünün yüzde 78’ini İslami finans kurumları oluşturuyor. İslami finansın oranı Kuveyt'te yüzde 40, BAE ve Katar'da ise yüzde 27 ila yüzde 30 arasında değişiyor. Son yıllarda bu alanda önemli atılım yapan Malezya ise birkaç yıl içinde İslami finansın payını yüzde 40’a kadar çıkarmayı hedefliyor.

 

Türkiye’deki ise İslami finans pazarının toplam finans sektörü içindeki payı yüzde 5 gibi düşük bir seviyede.  Bunun en önemli nedeni olarak ise Türkiye toplumunda dolar ve altın birikiminin yaygın olması gösteriliyor.

 

Peki, vatandaşlar tarafından ilgi göremeyen faizsiz finans araçları, yabancı yatırımcıları Türkiye’ye çekebilir mi?

 

“Bunca tanıtıma rağmen halktan ilgi yok”

 

STRFS Baş Stratejisti Dr. Atahan Çelebi’ye göre, Türkiye’nin bu alanda öne çıkabilmesi için şeffaf ve uluslararası standartlara uygun kurumlar kurması gerekiyor. 

 

Her şeyden önce ‘İslami finans’ kavramı yerine ‘faizsiz finans’ veya ‘katılım bankacılığı’ kavramlarının kullanılmasının daha doğru olduğunu vurgulayan Çelebi, “Türkiye’de katılım bankacılığının payı yüzde 5 civarında. Bunca tanıtıma rağmen bu seviyenin artmaması bize Türk yatırımcısının genel görüşünü gösteriyor” diyor.

 

Öte yandan Türkiye’nin faizsiz bankacılık açısından küresel bir merkez haline gelmesi için iki önemli şart olduğunu söylüyor. İlk olarak yurtdışından gelecek fonlar için kârlı ve istikrarlı yatırım alanlarının yaratılması gerektiğinin altını çizen Çelebi, şu görüşleri dile getiriyor: “İkinci olarak ise finans sistemi üzerindeki denetleyici kurumların çok daha istikrarlı adımlar atması ve uluslararası standartlara uygun bir finansal yapıya bizi kavuşturmaları gerekiyor. Aksi takdirde faizli ya da faizsiz fark etmez, yatırımların Türkiye’ye gelmesinin başka bir alternatifi yok.”

 

6 katılım bankası faaliyet gösteriyor

 

Türkiye’de faizsiz çalışan özel finans kurumlarının kurulması 1983 yılında yasal hale getirildi. AKP’nin hükümete geldiği 2002 yılından sonra bu alandaki yatırımlar artarken, özel finans kurumları yerine ‘katılım bankaları’ tanımı kullanılmaya başlandı.

 

Türkiye’deki ilk özel kira sertifikası (sukuk) ihracı ise 2011 yılında Kuveyt Türk tarafından gerçekleştirildi. Bir yıl sonra ise Hazine Müsteşarlığı tarafından ilk kamu kira sertifikası ihracı gerçekleştirildi. 2016 yılında ise 10'uncu Kalkınma Planı İstanbul Finans Merkezi Programı kapsamında "Katılım Bankacılığı ve Faizsiz Finansın Geliştirilmesi" kararı alındı.2019 yılı itibariyle Türkiye'de 3'ü kamu tarafından yönetilen 6 katılım bankası faaliyet gösteriyor.







FACEBOOK YORUM
Yorum

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER EKONOMİ Haberleri

YAZARLAR
ÇOK OKUNAN HABERLER
SON YORUMLANANLAR
  • HABERLER
  • VİDEOLAR
HABER ARŞİVİ
HAVA DURUMU
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Başakşehir FK 28 17 3 8 54 26 59 +28
2 Trabzonspor 28 16 3 9 64 31 57 +33
3 Sivasspor 28 15 5 8 50 31 53 +19
4 Galatasaray 28 14 5 9 47 25 51 +22
5 Beşiktaş 29 15 9 5 49 35 50 +14
6 Alanyaspor 28 12 8 8 46 29 44 +17
7 Fenerbahçe 28 12 9 7 48 37 43 +11
8 Göztepe 28 10 11 7 33 35 37 -2
9 Antalyaspor 28 9 10 9 34 45 36 -11
10 Gaziantep FK 28 8 10 10 40 45 34 -5
11 Kasımpaşa 28 9 14 5 42 51 32 -9
12 Gençlerbirliği 28 8 13 7 35 47 31 -12
13 Denizlispor 28 8 13 7 27 40 31 -13
14 Yeni Malatyaspor 28 7 14 7 41 43 28 -2
15 Çaykur Rizespor 28 8 16 4 29 47 28 -18
16 Konyaspor 29 5 12 12 24 40 27 -16
17 Kayserispor 28 6 15 7 31 64 25 -33
18 MKE Ankaragücü 28 5 14 9 25 48 24 -23
Takım O G M B A Y P AV
1 Hatayspor 29 15 5 9 40 25 54 +15
2 BB Erzurumspor 29 14 7 8 31 22 50 +9
3 Bursaspor 30 15 8 7 44 36 49 +8
4 Adana Demirspor 29 13 7 9 57 36 48 +21
5 Altay 29 12 7 10 39 31 46 +8
6 Akhisarspor 29 12 8 9 37 34 45 +3
7 Fatih Karagümrük 29 11 7 11 41 35 44 +6
8 Giresunspor 29 12 9 8 35 35 44 0
9 Keçiörengücü 30 10 9 11 24 23 41 +1
10 Ümraniyespor 29 11 10 8 40 40 41 0
11 Menemenspor 29 10 11 8 33 38 38 -5
12 Balıkesirspor 29 8 10 11 30 34 35 -4
13 İstanbulspor 29 7 9 13 41 38 34 +3
14 Altınordu 30 7 12 11 33 41 32 -8
15 Boluspor 29 4 11 14 24 36 26 -12
16 Osmanlıspor FK 29 6 14 9 33 44 24 -11
17 Adanaspor 30 3 16 11 27 46 20 -19
18 Eskişehirspor 29 7 17 5 32 47 11 -15
Takım O G M B A Y P AV
1 Samsunspor 28 23 1 4 64 11 73 +53
2 Manisa FK 28 19 3 6 79 31 63 +48
3 Hekimoğlu Trabzon 28 17 7 4 51 34 55 +17
4 Sancaktepe FK 28 16 8 4 51 23 52 +28
5 İnegölspor 28 13 9 6 41 30 45 +11
6 Afjet Afyonspor 28 13 11 4 47 30 43 +17
7 Tarsus İdman Yurdu 28 14 13 1 45 39 43 +6
8 Pendikspor 28 11 10 7 40 39 40 +1
9 Sarıyer 28 11 10 7 34 33 40 +1
10 Zonguldak Kömürspor 28 9 10 9 35 37 36 -2
11 Çorum FK 28 11 14 3 36 42 36 -6
12 Hacettepe Spor 28 11 15 2 37 48 35 -11
13 1922 Konyaspor 28 9 13 6 38 45 33 -7
14 Kırklarelispor 28 8 11 9 25 41 33 -16
15 Başkent Akademi FK 28 9 15 4 37 41 31 -4
16 Amed Sportif 28 7 14 7 28 46 28 -18
17 Gümüşhanespor 28 7 17 4 31 57 25 -26
18 Şanlıurfaspor 28 0 27 1 10 102 14 -92
Takım O G M B A Y P AV
1 Serik Belediyespor 28 16 5 7 49 24 55 +25
2 24Erzincanspor 28 14 4 10 47 22 52 +25
3 68 Aksaray Belediyespor 28 14 6 8 43 27 50 +16
4 1928 Bucaspor 28 14 7 7 47 34 49 +13
5 Artvin Hopaspor 28 12 5 11 38 21 47 +17
6 Düzcespor 28 12 6 10 32 18 46 +14
7 Karaköprü Belediyespor 28 10 6 12 25 22 42 +3
8 Çatalcaspor 28 9 5 14 39 28 41 +11
9 Silivrispor 28 8 6 14 37 31 38 +6
10 Sultanbeyli Bld. 28 9 8 11 33 27 38 +6
11 Kızılcabölükspor 28 8 8 12 39 37 36 +2
12 Yomraspor 28 9 10 9 28 30 36 -2
13 52 Orduspor FK 28 7 7 14 21 20 35 +1
14 Çankaya FK 28 9 12 7 33 37 34 -4
15 Şile Yıldızspor 28 6 11 11 23 30 29 -7
16 Erzin Spor Kulübü 28 6 12 10 27 34 28 -7
17 Tokatspor 28 1 23 4 16 66 7 -50
18 Manisaspor 28 1 24 3 16 85 0 -69
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 27/06/2020 Fenerbahçe vs Yeni Malatyaspor
 27/06/2020 Göztepe vs Alanyaspor
 27/06/2020 Trabzonspor vs MKE Ankaragücü
 28/06/2020 Çaykur Rizespor vs Denizlispor
 28/06/2020 Sivasspor vs Kayserispor
 28/06/2020 Başakşehir FK vs Galatasaray
 28/06/2020 Gaziantep FK vs Antalyaspor
 29/06/2020 Gençlerbirliği vs Kasımpaşa
 03/07/2020 Denizlispor vs Gaziantep FK
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 27/06/2020 Eskişehirspor vs Altay
 27/06/2020 Osmanlıspor FK vs BB Erzurumspor
 27/06/2020 Adana Demirspor vs Giresunspor
 27/06/2020 Menemenspor vs Boluspor
 28/06/2020 Hatayspor vs Balıkesirspor
 28/06/2020 Akhisarspor vs Ümraniyespor
 28/06/2020 Fatih Karagümrük vs İstanbulspor
 30/06/2020 Keçiörengücü vs Menemenspor
 30/06/2020 Adanaspor vs Altınordu
 30/06/2020 Giresunspor - Bursaspor Giresunspor ligdeki son 6 maçında hiç kaybetmedi  Giresunspor yenilmez
 01/07/2020 Boluspor - Hatayspor Boluspor ligde evindeki son 5 maçında hiç kaybetmedi  Boluspor yenilmez
 01/07/2020 Altay - Osmanlıspor FK Osmanlıspor FK ligdeki son 6 maçında hiç kazanamadı  Altay yenilmez
 01/07/2020 Altay - Osmanlıspor FK Altay ligde evindeki son 9 maçında hiç kaybetmedi  Altay yenilmez
 02/07/2020 Ümraniyespor - Eskişehirspor Eskişehirspor ligdeki son 8 maçında hiç kazanamadı  Ümraniyespor yenilmez
 02/07/2020 Balıkesirspor - Fatih Karagümrük Fatih Karagümrük ligdeki son 11 maçında hiç kaybetmedi  Fatih Karagümrük yenilmez
 02/07/2020 İstanbulspor - Akhisarspor İstanbulspor ligdeki son 5 maçında hiç kazanamadı  Akhisarspor yenilmez
 02/07/2020 Balıkesirspor - Fatih Karagümrük Balıkesirspor ligde evindeki son 10 maçında hiç kazanamadı  Fatih Karagümrük yenilmez
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 18/07/2020 Bandırmaspor vs Kahramanmaraşspor
 18/07/2020 Bayburt Özel İdare Spor vs Sivas Belediyespor
 18/07/2020 Eyüpspor vs Van Spor
 18/07/2020 Kastamonuspor vs Etimesgut Belediyespor
 18/07/2020 Kırşehir Belediyespor vs Ergene Velimeşe
 18/07/2020 Niğde Anadolu FK vs Bodrumspor
 18/07/2020 Sakaryaspor vs Kardemir Karabükspor
 18/07/2020 Tuzlaspor vs Uşak Spor
 25/07/2020 Ankara Demirspor vs Tuzlaspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 18/07/2020 Çankaya FK vs Tokatspor
 18/07/2020 Düzcespor vs Manisaspor
 18/07/2020 Erzin Spor vs Artvin Hopaspor
 18/07/2020 Karaköprü Belediyespor vs Serik Belediyespor
 18/07/2020 Silivrispor vs 52 Orduspor FK
 18/07/2020 Şile Yıldızspor vs Kızılcabölükspor
 18/07/2020 1928 Bucaspor vs Sultanbeyli Bld.
 18/07/2020 24Erzincanspor vs Yomraspor
 18/07/2020 68 Aksaray Belediyespor vs Çatalcaspor
resmi ilanlar

Web sitemize nasıl ulaştınız?


GÜNLÜK BURÇ
nöbetçi eczaneler
HABER ARA
Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
YUKARI YUKARI